Pijnlijke tepels en tepelkloven

Pijnlijke tepels en tepelkloven worden veroorzaakt doordat de baby niet goed is aangelegd. Goed aanleggen en goede begeleiding bij het aanleggen tijdens de eerste dagen zal aanhoudende pijnklachten veelal voorkomen. Het is de beste preventie van pijnlijke tepels en/of tepelkloven. Verwijs naar de lactatiekundige voor een grondige analyse van eventuele pijnklachten en van het totale borstvoedingsbeleid, zodat knelpunten kunnen worden opgeheven. 

Oorzaken:
  • Verkeerd aanleggen (zie richtlijn 12)
  • Huidirritatie door overgevoeligheidsreactie op crème, zoogkompressen of wasmiddelen
  • Spruw (zie richtlijn 43), of luieruitslag bij de baby.
  • De eerste dagen kan elke moeder last van gevoelige tepels hebben maar dit moet verdwijnen tijdens het verloop van de voeding
  • Een gevoelige huid kan het effect van de andere factoren versterken.
  • Een te korte tongriem: bij vermoeden hiervan laten beoordelen door een lactatiekundige 
Voorlichting of advies
  • Goed aan laten happen en goed aanleggen. Het mondje moet wijd open zijn; baby moet tepel en tepelhof goed in de mond nemen.
  • De baby aanleggen in een andere houding (bakerhouding, zie richtlijn 13)
  • Licht, lucht en warmte doen de borst goed
  • Na de voeding de tepel goed laten drogen. De moedermelk laten drogen op de tepel. Niet bij spruw en tepelkloven.
  • Bij tepelkloven zijn er meerdere middelen op de markt die voor verlichting kunnen zorgen. Bijvoorbeeld: gezuiverde lanoline, hydrogel verbanden etc. Gebruik van deze middelen: zie verpakking.
  • Begin met voeden aan de minst pijnlijke kant, is de melk toegeschoten dan kan de baby aangelegd worden naar de pijnlijkere kant
  • Niet minder frequent voeden. Beter is het om vaker en korter aan te leggen. Dan is de baby minder hongerig en zal rustiger aan de borst zuigen
  • Bij bloedende kloofjes toch doorvoeden
  • Pijnstilling kan ook helpen
  • Lactatiekundige inschakelen.

Bij behandeling van spruw dienen moeder en baby beiden behandeld te worden (zie richtlijn 43).
Oorzaken en adviezen voor enkele specifieke vormen van wondjes en pijnlijke tepels:

  • Oorzaken
    • Wrijving tegen het harde gehemelte van de baby, omdat de tepel naar boven gericht is in de mond
    • De houding van de moeder (onderuitgezakt, de tepel wijst naar boven)
    • De borst wordt ingedrukt aan de bovenkant, bijvoorbeeld om neusje van de baby vrij te houden
    • Korte tongriem
    Adviezen
    • Let op de lichaamshouding en op het steunen van de borst
    • Steun met de hand de onderkant van de borst, hierdoor wijst de tepel minder naar boven

    Schuif de baby meer omhoog in de armholte.

  • Oorzaken
    • De baby zuigt alleen op de tepel
    • De tepelhof is gespannen door stuwing.
    Adviezen
    • Bij stuwing of volle borsten tepelhof tussen duim en wijsvinger leeg masseren zodat deze soepeler wordt en de baby goed kan pakken.
    • Baby prikkelen mondje wijd open te doen
    • Pas als het mondje goed open is, de baby dicht naar de borst toe trekken, kin tegen moeders borst aan.
  • Oorzaken
    • De bloedtoevoer is verminderd en de tepel is in de knel gekomen, doordat deze op de verkeerde plaats in het mondje lag 
    • Syndroom van Raynaud.
    Adviezen
    • Voorzichtige massage
    • Zorgvuldig aanleggen
    • Een andere houding kiezen
    • Warmte toepassen.
  • Mogelijke oorzaak
    • Wrijving van onderlip van de baby, doordat deze de onderlip naar binnen zuigt
    • Wrijving over de tong door de verkeerde aanlegtechniek.
    Adviezen
    • Wacht op wijd open mondje, met de tong omlaag en iets naar buiten

    Trek tijdens de voeding (herhaaldelijk) de onderlip voorzichtig naar buiten. 

Sluit de enquête